“Dit is mijn favoriete schilderij van Jan Steen,” zegt gastconservator Lea van der Vinde tijdens de rondleiding. “Het Sint-Nicolaasfeest, uit 1665–1668.”
Van 2 april tot en met 23 augustus wordt, ter gelegenheid van het 400ste geboortejaar van Jan Steen, een expositie gehouden met 38 schilderijen van de Leidse meester. De werken zijn afkomstig uit eigen bezit en uit bruiklenen van musea en particulieren. Een eerbetoon aan Jan Steen vond overigens ook al honderd jaar geleden plaats in De Lakenhal.
De schilderijen van Jan Steen herken je direct aan hun levendige chaos, humor en scherpe observaties van het dagelijks leven, vaak met morele boodschappen en kleurrijke personages. Het is prettig rondkijken in de ruime tentoonstellingsruimte, die is ingericht met panelen waarop levensgrote reproducties van zijn werk zijn aangebracht.
Het geboortehuis van Jan Steen stond op de plek van de huidige panden Langebrug 97 tot en met 105. In de nieuwbouw is een poortdoorgang opgenomen die toegang geeft tot de “Gekroonde Liefdepoort”.
Het Sint-Nicolaasfeest (ca. 1665–1669) is in bruikleen van het Rijksmuseum Amsterdam. Steen schilderde graag feesten en drinkgelagen, niet vreemd, want zijn vader had een brouwerij. Op dit schilderij kijken de kinderen vol verwachting naar de cadeautjes en lekkernijen. De pop in de handen van het meisje op de voorgrond ,zijn dochter Eva stond model, stelt Johannes de Doper voor, een duidelijke aanwijzing dat Jan Steen katholiek was.
Een paar jaar later schilderde hij eenzelfde tafereel, maar dan zonder religieuze verwijzing: het kind houdt daar een koek in de hand. Hij schilderde het dus “minder paaps”, passend bij de wens van zijn protestantse opdrachtgever.
