Leiden bereidt zich voor op rampen, onder meer door het inrichten van noodsteunpunten. Minister David van Weel van Justitie en Veiligheid bezocht donderdag zo’n proefopstelling in het Studentenhuis Minerva aan de Breestraat. Herinneringen aan de Bescherming Bevolking (BB) uit de vorige eeuw leven nog voort met de slogan ‘als de bom valt’. Zijn we met onze moderne communicatiemiddelen en voorzieningen eigenlijk kwetsbaarder dan vroeger?
door Hans Schuurman
Vandaag ligt de aandacht op het sluitstuk hiervan: een georganiseerde oefening met de Veiligheidsregio Hollands Midden, het Rode Kruis, DARES (radiozendamateurs) en Minerva-studenten als vrijwilligers. De oefening draait om het Leidse coördinatiepunt, de locatie van waaruit de hulpverlening wordt aangestuurd. Dat plotselinge grootschalige stroomuitval zomaar kan gebeuren, bleek vorig jaar in delen van Spanje en Portugal. Daar viel de stroom 18 uur uit en zaten miljoenen inwoners zonder elektriciteit. De oorzaak was geen cyberaanval, maar overbelasting van het net. Uit onderzoek bleek dat er geen paniek ontstond, er niet werd geplunderd en er geen meldingen waren van excessieve agressie.
Minister Van Weel liet zich een uur lang informeren over de voorbereidingen die de gemeente Leiden treft als een van de proefgemeenten. Hij toonde zich zeer tevreden over de inzet. Maar zijn Nederlanders voldoende bewust van de risico’s en hun eigen verantwoordelijkheid in noodsituaties?
Noodpakket
De Rijksoverheid vraagt alle Nederlanders een noodpakket in huis te hebben voor de eerste 72 uur na een ramp of crisis. Burgers moeten zichzelf en elkaar kunnen redden in die eerste dagen, volgens het rijks scenario. Minister Van Weel: “Inmiddels heeft 50% van de Nederlandse huishoudens een noodpakket klaarliggen in huis”. Maar wie zorgt er in die periode voor patiënten met levensbedreigende situaties, voor de aflevering van medicijnen en voor immobiele ouderen of mensen met een beperking die eten en drinken nodig hebben? Hiervoor worden in Leiden noodsteunpunten in de wijken ontwikkeld, aldus de volgende stap.
Vrijwilligers
Het aantal noodsteunpunten in Leiden, gedacht wordt aan 26, wordt gevestigd in openbare gebouwen, buurtcentra en andere locaties. Ze worden bemenst door enkele beroepskrachten van deelnemende organisaties, aangevuld met veel vrijwilligers uit de wijk. Om bewustwording te vergroten en vrijwilligers te werven, worden bijeenkomsten gepland in verpleegtehuizen en Huizen van de Buurt. De evaluatie van het landelijke pilotprogramma vindt plaats in 2027. De gemeenteraad heeft voor 2025, 2026 en 2027 in totaal 370.000 euro beschikbaar gesteld.
