Omdat de gemeente verantwoordelijk is voor de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de thuiszorg, richten politieke partijen zich in hun gemeenteraadsverkiezingen vooral op deze thema’s. Daarmee ontstaat het beeld dat ouderen vooral zorgbehoevend zijn en een kostenpost. Johan Hogendoorn, vertegenwoordiger van ouderenbonden, zegt hierover: “Die uitstraling doet geen recht aan 90% van de Leidse 65-plussers die zelfstandig wonen, volop deelnemen aan de samenleving en als geen ander bijdragen leveren als vrijwilliger.”
door Hans Schuurman
“En ze zijn bovendien allemaal stemgerechtigd,” voegt hij olijk aan toe. Daarmee hint hij naar de ruime aandacht die de gemeenteraad wel aan jeugd en jongeren schenkt. Sinds 2024 staat bij elke raadsvergadering een leeg kinderstoeltje als symbool voor de aandacht die toekomstige generaties verdienen. In datzelfde jaar werd ook een jongerenraad geïnstalleerd als adviesorgaan van de gemeenteraad. Zou die aandacht wellicht iets te maken hebben dat de gemeenteraad grotendeels uit dertigers bestaat.
Ouderenhuisvesting
Slechts één politieke partij heeft een aparte paragraaf over ouderen. Vrijwel alle partijen schrijven iets over ouderenhuisvesting en eenzaamheid. Enkele partijen willen aangepaste woningen voor ouderen bouwen. Ouderen moeten doorstromen vinden alle partijen zodat hun huidige woning beschikbaar komt voor gezinnen. In deze plannen staat vooral de ‘woonopbrengst’ centraal, niet het welzijn van de senior. Niet de huidige woningmakelaar maar een ouderenadviseur zou voor senioren oplossingen moeten zoeken voor verhuishulp, overgangshuurconstructies, woningaanpassingen en andere praktische ondersteuning. In Leiden is na jarenlang aandringen nu één ‘Knarrenhof’ in aanbouw aan de Lammenschansweg. Hogendoorn mist daarover verdere initiatieven bij de politieke partijen.
Vrijwilligers
De helft van de vrijwilligers in Leiden bestaat uit (jong) gepensioneerde ouderen. Zij houden de Huizen van de Buurt draaiende, woon-zorgvoorzieningen zouden zonder hen vastlopen en vaak zijn zij ook mantelzorger voor hun (nog) oudere ouders. Behalve het mantelzorgcompliment is er politiek nauwelijks aandacht voor hen noch veel waardering voor ouderen, vindt Hogendoorn. Hij pleit voor meer aandacht voor respijtzorg: tijdelijke vervanging die mantelzorgers ontlast. Ook ziet hij kansen in onze studentenstad met kamertekort om ouderen met een groot huis door jongeren te ontzorgen.
Ouderencontact
Welke politieke partij neemt het voortouw? Hogendoorn mist initiatieven om ‘voorzorgcirkels’ te stimuleren, groepen ouderen die in elkaars nabijheid wonen en onderling afspraken maken over ondersteuning. Ook pleit hij voor cirkelbusjes die recreatieve routes rijden en voor betere begeleiding van ouderen om hen digitaal vaardig te houden in een snel veranderende wereld. Tot slot vraagt hij zich af hoe politieke partijen en hun vertegenwoordigers beter voeling kunnen houden met ouderen.
